Çekya Hakkında Genel Bilgiler

Slav halkları 6. Yüzyılda birkaç göç dalgasıyla Bohemya ve Moravya bölgesine yerleşti. Slav şef Mojmír, 830'larda doğu Moravya ve Slovak Tuna bölgesinde birleşik bir hakimiyet kurmayı başardı; Hristiyanlığı kabul eden Mojmír'in halefleri, bu hakimiyeti Bohemya, Moravya, Slovakya'nın büyük bölümü ve güney Polonya'nın bir kısmını kapsayacak şekilde genişletti — bu genişletilmiş hakimiyet Büyük Moravya İmparatorluğu olarak bilinir hale geldi. Büyük Moravya'nın 10. Yüzyıl başında çöküşünün ardından Prag, Premyslid hanedanı yönetimindeki yeni bağımsız bir devletin merkezi haline geldi; bu Çek devleti, Kutsal Roma İmparatorluğu'na resmi vasal bağlara rağmen egemenliğini korumayı başardı.

15. Yüzyıldaki reformcular ile papalık güçleri arasındaki Hussite Savaşları ve 17. Yüzyıldaki Katolikler ile Protestanlar arasındaki Otuz Yıl Savaşları gibi dini çatışmalar, yerel nüfus üzerinde yıkıcı bir etki yarattı. 16. Yüzyıldan itibaren Bohemya giderek Habsburg kontrolüne girdi; Napolyon'un 1805'teki Austerlitz Muharebesi zaferinin ardından Kutsal Roma İmparatorluğu'nun çöküşüyle Bohemya, Avusturya İmparatorluğu'nun ve daha sonra Avusturya-Macaristan'ın bir parçası oldu.

Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun I. Dünya Savaşı sonundaki çöküşünün ardından Çekler ve Slovaklar bir araya gelerek Çekoslovakya'yı kurdu. Tomáš Masaryk, Edvard Beneš ve diğer liderler 28 Ekim 1918'de Çekoslovakya'nın bağımsızlığını ilan etti; Fransa ve diğer müttefik güçler bu bağımsızlığı hızla tanıdı. İki savaş arası dönemde Çekoslovakya, Doğu Avrupa'nın en müreffeh ve siyasi açıdan en istikrarlı devleti haline geldi.

Batı Bohemya'daki çok sayıda Almanca konuşan vatandaşın (Südet Almanları) varlığı, Nazi Almanyası'na 1938 Münih Anlaşması sonrasında Çekoslovakya'yı işgal etme bahanesi sağladı; Bohemya (Moravya ile birlikte) II. Dünya Savaşı'nın sonuna kadar bir Alman himayesi haline geldi. 1948-1989 arasında Sovyet hakimiyeti altında kalan ülkede, 1989'daki Kadife Devrimi 40 yılı aşkın komünist yönetime son verdi.

Oyun yazarı ve muhalif Václav Havel, 1989 Kadife Devrimi'nin sembol ismi olarak komünist yönetimin barışçıl biçimde sona ermesine öncülük etmiş; devrimin ardından Çekoslovakya'nın ilk demokratik cumhurbaşkanı olarak seçilmiştir.

Çek ve Slovak bölgeleri arasında, özellikle devlet işletmelerinin özelleştirilmesi konusunda anlaşmazlıklar ortaya çıktı; federasyonu koruma müzakereleri başarısız oldu ve Kasım 1992'de federal meclis Çekoslovakya'yı bölme kararı aldı. Bu barışçıl ayrılık, 1 Ocak 1993'te Çek Cumhuriyeti ve Slovakya'nın kuruluşuyla sonuçlandı; ayrılık sırasında federasyonun varlıkları Çekler lehine 2'ye 1 oranında paylaştırıldı.

Orta Avrupa'da denize kıyısı olmayan Çekya, tarihi Bohemya ve Moravya eyaletleri ile Silezya'nın güney ucunu kapsar; kuzeyde Polonya, doğuda Slovakya, güneyde Avusturya, batıda Almanya ile komşudur. Yüzölçümü yaklaşık 78.871 km², 2025 nüfusu 10.909.500'dür. Resmi dil Çekçedir.

Çekya, 2004'te Avrupa Birliği'ne katılmış; bu tarihten itibaren ekonomi AB'nin en hızlı büyüyen ekonomileri arasında yer almıştır. Ülke kendi para birimi Çek kronunu korumakta, Euro'yu henüz kabul etmemektedir; bu durum, ülkeye para politikası açısından esneklik sağlamaktadır.